Witaj GOŚCIU ( Zaloguj się | Rejestracja )
 
> Historia języka polskiego na Śląsku, Rekonstrukcje i mapy etniczne Śląska
     
MazurPruski
 

III ranga
***
Grupa: Użytkownik
Postów: 223
Nr użytkownika: 71.497

Stopień akademicki: KLON SPAMER BANITA
 
 
post 22/03/2011, 21:56 Quote Post

Tutaj chciałem poświęcić troszkę miejsca zagadnieniu germanizacji Śląska i oryginalnego zasięgo gwar polskich. Zacznę od dwóch map które w temacie "Polskość Dolnego Śląska" zamieścił juz arnold. Wydaje mi się, że zostały zbyt prędko przeoczone i nie poświęcono im wystarczającej uwagi.


http://i52.tinypic.com/dylnxh.gif

Źródło: "Historia Śląska" pod redakcją Karola Maleczyńskiego, Wrocław 1966, Tom 1, cz.3.

http://i55.tinypic.com/2h37pc2.gif

Źródło: "Atlas historyczny Polski. Śląsk w końcu XVIII wieku, Wrocław 1976" pod redakcją Juliana Janczaka i Tadeusza Ładogórskiego.




Tutaj natomiast niemieckie mapy ukazujące sytuację ze schyłku XIX wieku i początku wieku XX:

http://i55.tinypic.com/15xn32e.jpg


Źródlo: 1885 Schlesien Meyers Konversations-Lexikon, 4. Aufl

user posted image

Sytuacja z 1895, źródlo nie jest mi znane. Mapę znalazlem na stronie "polskiekresy.info"


http://i55.tinypic.com/zu4n76.jpg

Sytuacja z 1905 roku, za Meyers Konversations-Lexikon.





Materialy do XVII i XVIII wieku na podstawie inforamcji pochodzących z wizytacji kościelnych oraz opracowań niemieckich etnografów - Josepha Partscha i Friedricha Alberta Zimmermana. Do przełomu XVIII i XIX wieku posłużyly wyniki ankiety kościelnej z 1814.

Ten post był edytowany przez MazurPruski: 22/03/2011, 22:32
 
User is offline  PMMini Profile Post #1


 
Reply to this topicStart new topicStart Poll

Odpowiedzi
     
Radosław Sikora
 

VII ranga
*******
Grupa: Użytkownik
Postów: 2.948
Nr użytkownika: 1.484

Radoslaw Sikora
Stopień akademicki: dr
 
 
post 1/05/2013, 18:05 Quote Post

Jeżeli kogoś interesuje sytuacja w Międzyborzu i okolicy, to mogę się tu poudzielać. Urodziłem się w Międzyborzu, a historią miasta i jego okolic zajmuje się moja mama.
W dużym skrócie - były to tereny, które mimo oderwania od Polski, przez setki lat zachowały polski charakter. Jeszcze przed pierwszą wojną światową wieś mówiła niemal wyłącznie po polsku. Sam Międzybórz był bardziej zgermanizowany. Po wojnie część tych terenów przyłączono do odrodzonej Polski, a część (niestety z samym miastem) pozostała w Niemczech. Na rogatkach miasta przebiegała wówczas granica polsko-niemiecka. Po IWŚ Niemcy wozili tutaj wycieczki, które miały pokazać ich społeczeństwu jak "krzywdzące" były dla nich postanowienia traktatu wersalskiego.
Ciekawostką jest to, że okolica Międzyborza mówiła po polsku, ale nie była katolicka, lecz protestancka. W zachowaniu polskości tych terenów w XIX i wczesnym XX w. znaczny wkład mieli ewangeliccy pastorzy - Robert Fiedler i Jerzy Badura.

edycja:

"Na terenie międzyborskiej parafii ewangelickiej i katolickiej, obejmującej 33 miejscowości, [około połowy XIX w.] zamieszkiwało około 10 640 osób. Wśród nich było 9447 ewangelików, około 1280 katolików i około 20 Żydów. O liczbie ewangelików mówiących po polsku i po niemiecku dowiadujemy się z wykazu sporządzonego w 1852 roku przez 'książęcego zarządcę policji'. Według tego wykazu w Międzyborskiem mieszkało w tym czasie 9340 ewangelików. Mieszkańców wsi było 8 125, wśród których 7135 mówiło po polsku a 1055 po niemiecku. Wśród 1215 mieszkańców (ewangelików) Międzyborza 1150 zaliczył on do Niemców a 65 do Polaków. Oprócz ewangelików Polaków zamieszkałych na wsi było jeszcze 1200 katolików mówiących wyłącznie po polsku, natomiast w Międzyborzu około 80 oraz około 20 Żydów. Tak więc Polacy w Międzyborskiem [według danych niemieckich] stanowili 80% ogółu ludności a na wsi 89%.. Prawdopodobnie liczba Polaków była większa, gdyż w wymienionym wykazie podano, iż mówiący po niemiecku w większości wsi mieszkali w rozproszeniu od 1 do 10 rodzin, natomiast w Oskiej Pile miało ich być 29, a polskich tylko 2, w Ose naliczono 30 niemieckich, a polskich 33. Dane z tych dwu wsi budzą wątpliwości, gdyż w 1883 roku w wykazie sporządzonym przez konsystorz wrocławski podano, że w Oskiej Pile spośród 168 ewangelików nikt nie mówił wyłącznie po niemiecku, w Ose spośród 421 ewangelików tylko 33 mówiło wyłącznie po niemiecku. Także w Ose według zachowanych recesów uwłaszczeniowych z lat 1829-1854 dotyczących 78 spraw w 75 rozmowy z uwłaszczanymi musiały odbywać się za pośrednictewm tłumacza, a tylko troje z uwłaszczonych w roku 1852 mogło porozumieć się z komisarzem po niemiecku i tylko z nimi spisano protokół w tym języku. W Międzyborzu prawdopodobnie także liczba Polaków była większa niż podano w 'wykazie', ale ponieważ mieszkańcy posiadali już pewną znajomość języka niemieckiego, zaliczano ich do Niemców." (Magdalena Bachlińska, Z dziejów Międzyborza. Wrocław 2002. s. 31-32)

Ten post był edytowany przez Radosław Sikora: 2/05/2013, 4:26
 
User is offline  PMMini ProfileEmail Poster Post #2


> Posts in this topic
MazurPruski   Historia języka polskiego na Śląsku   22/03/2011, 21:56
yarovit   Czy są jakieś mapy dla 15 wieku?   22/03/2011, 23:46
MazurPruski   Tak dokladnych nie ma. Sądzę, że sytuację dla w...   23/03/2011, 0:04
yarovit   Która to, bo nie widzę.   23/03/2011, 0:13
MazurPruski   Tamte to mapy odpowiednio z 1895, XVII wieku, XV...   23/03/2011, 0:16
MazurPruski   Różnica ta może być tylko pozorna, bowiem jedna...   24/03/2011, 0:39
Ferdas   @Mazur Pruski, mógłbyś jeszcze raz wrzucić mapkę d...   1/05/2013, 11:45
konto_usuniete_28.02.16   Co to za enklawy językowe ( polskie ) w okolicach ...   1/05/2013, 11:55
kalev   Wydaje mi się, że pod koniec XV wieku w okolicach ...   6/05/2013, 15:04
konto_usuniete_28.02.16   :?: Nigdy o takowym nie słyszałem ? Podasz linka ...   6/05/2013, 15:06
kalev   Gwary dolnośląskie - wikipedia "Z braku źród...   6/05/2013, 16:46
Alexander Malinowski2   A skąd wiemy, że w ogóle w Karkonoszach ktoś miesz...   6/05/2013, 18:19
Mścisław100   A dlaczego przed II wojna światową Sudety i Karko...   8/01/2020, 18:21
kalev   Nie szukałem archeologicznych źródeł świadczącyc...   6/05/2013, 21:33
Alexander Malinowski2   Po pobieżnym pogooglowaniu znalazłem szereg inform...   6/05/2013, 21:45
Piegziu   W Karkonoszach może nie, ale na pobliskich płasko...   6/05/2013, 22:18
kalev   Ja myślę, że mniejszość - głównie wyższe partie ...   10/05/2013, 10:36
Domen   Jeszcze dla porównania sytuacja z około roku 1333:...   17/10/2013, 17:54
Domen   Barthel Stein, "Descriptio Tocius Silesie et ...   27/02/2014, 2:51
poloh   Ze Słownika Oławskiego Baltazara Działasa wiemy, ż...   13/04/2014, 14:17
Ferdas   Trochę szkoda, że językowa sytuacja z XVII wieku n...   14/01/2016, 22:30
Domen   Post #3, komentarz do załączonych tam map: Zwraca...   11/10/2019, 4:17
mlukas   Ciekawa jest też historia strzelińskich Czechów, ...   18/10/2019, 20:46
Domen   A w woj. wielkopolskim nadal żyją rdzenni Dolnoś...   22/10/2019, 6:32
Domen   Mam znajomego Niemca, którego przodkowie uciekli z...   30/12/2019, 13:39
Domen   Ta mapa chyba dobrze pokazuje zasięg ludności pols...   2/02/2020, 2:33
Mścisław100   Ciekawym zagadnieniem jest to ilu Polaków na Doln...   4/02/2020, 14:38
Ferdas   Jednocześnie mapy etnograficzne Platera (1825) i B...   17/12/2020, 11:26

 
1 Użytkowników czyta ten temat (1 Gości i 0 Anonimowych użytkowników)
0 Zarejestrowanych:


Topic Options
Reply to this topicStart new topic

 

 
Copyright © 2003 - 2021 Historycy.org
historycy@historycy.org, tel: 12 346-54-06

Kolokacja serwera, łącza internetowe:
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej