Witaj GOŚCIU ( Zaloguj się | Rejestracja )
 
 
Reply to this topicStart new topicStart Poll

> Ekspansja Warmii
     
Kresowy
 

V ranga
*****
Grupa: Użytkownik
Postów: 579
Nr użytkownika: 44.491

 
 
post 10/09/2019, 19:26 Quote Post

https://wspolczesna.pl/sprawdz-gdzie-koncza...mapa/ar/5763223
Wiadomo, Warmia była przed zaborami w Polsce (biskup Krasicki trwał do końca i maksymalnie przedłużał moment poddania się Prusom). Mazury były w Prusach już wcześniej.
W obu regionach sporo było ludności polskiego pochodzenia z Mazowsza, która stopniowo się germanizowała.
I właśnie pod zaborami zauważam pewną ekspansję Warmii poza jej tradycyjne granice. Chodzi o kapliczki przydrożne i kościoły katolickie budowane ze składek wiernych. Właściwie dziwię się, że ewidentnie za Bismarcka powstawały takie duże kościoły.
To dziwne, że region zajęty wpływał kulturowo na region państwa-okupanta, i to rzekomo przy ostrej germanizacji.
Faktycznie zawsze było dużo polskich nazwisk na tych terenach, nawet u burmistrzów miast. Mapy pruskie językowe czy narodowościowe były dość uczciwe.
Np. niektórzy burmistrzowie Olsztyna: Jakub Rarkowski, 1836-1865, Robert Zakrzewski, 1866-1875. Może był jakiś okres wzmożonej polskości.
 
User is offline  PMMini Profile Post #1

     
Piro
 

VII ranga
*******
Grupa: Użytkownik
Postów: 2.524
Nr użytkownika: 8.580

Stopień akademicki: mgr
Zawód: Dokladajacy do Kotla
 
 
post 10/09/2019, 20:34 Quote Post

http://lubimyczytac.pl/ksiazka/277811/ksiega-mazur
Skowronek - a jednak NIEMIECKI .
Nie myl języka i nazwisk z propolskim - propaństwowym nastawieniem.
sad.gif
Pogranicze rządzi się swoimi prawami

Pozdrawiam
Piro
 
User is offline  PMMini ProfileEmail Poster Post #2

     
Domen
 

IX ranga
*********
Grupa: Użytkownik
Postów: 7.570
Nr użytkownika: 14.456

 
 
post 10/09/2019, 22:34 Quote Post

Warmia w przeciwieństwie do reszty Prus Wschodnich była katolicka, ze względu na pozostawanie w granicach RON do rozbiorów.

W większości zamieszkana przez Polaków była tylko południowa Warmia, czyli powiat olsztyński oraz część powiatu reszelskiego.

Skład narodowościowy ludności w powiecie olsztyńskim (Kreis Allenstein) wg. spisów niemieckich z lat 1825 i 1837:

user posted image

Spis 1825:

Miasto Olsztyn - 1266 Polaków, 1371 Niemców
Miasto Barczewo - 1500 Polaków, 590 Niemców
Obszary wiejskie - 22764 Polaków, 2966 Niemców
Łącznie - 25530 Polaków, 4927 Niemców

Spis 1837:

Miasto Olsztyn - 1511 Polaków, 1461 Niemców
Miasto Barczewo - 1794 Polaków, 756 Niemców
Obszary wiejskie - 22762 Polaków, 3762 Niemców
Łącznie - 26067 Polaków, 5979 Niemców

=====

Do wzmocnienia polskiej tożsamości wśród katolickich Warmiaków, przyczyniły się objawienia w Gietrzwałdzie w roku 1877:

https://pl.wikipedia.org/wiki/Objawienia_w_...trzwa%C5%82dzie

W roku 1893 partia Polaków w Niemczech wygrała wybory do Reichstagu w okręgu Olsztyn-Reszel z wynikiem 55% głosów:

https://www.porta-polonica.de/en/lexicon/wolszlegier-antoni

=====

Karl Andree, "Polen: in geographischer, geschichtlicher und culturhistorischer Hinsicht" (1831):

user posted image

Ten post był edytowany przez Domen: 10/09/2019, 22:58
 
User is offline  PMMini Profile Post #3

     
Alexander Malinowski 3
 

VII ranga
*******
Grupa: Użytkownik
Postów: 2.413
Nr użytkownika: 100.863

Alexander Malinowski
Zawód: Informatyk
 
 
post 10/09/2019, 23:04 Quote Post

Oprócz 1893 zawsze wygrywało Katolickie Centrum, a w 1930 pierwsza część Niemiec, gdzie NSDAP uzyskało względną większość.
 
User is offline  PMMini ProfileEmail Poster Post #4

     
Domen
 

IX ranga
*********
Grupa: Użytkownik
Postów: 7.570
Nr użytkownika: 14.456

 
 
post 10/09/2019, 23:22 Quote Post

Tak ale okręg wyborczy obejmował też powiat Reszel gdzie Polacy zawsze byli w mniejszości.

W 1893, żeby zdobyć te 55% głosów, to musiała być pełna mobilizacja, albo nawet przekonali część Niemców do głosowania na listę polską.

=====

PS: Warmiacy polscy raczej nie pochodzą z Mazowsza, bo gwary warmińskie często zalicza się już do dialektu wielkopolskie (mapa niżej):

http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.p...ara-regionu-mwr

http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.p...=opis-dialektow

user posted image

Ten post był edytowany przez Domen: 10/09/2019, 23:34
 
User is offline  PMMini Profile Post #5

     
Kresowy
 

V ranga
*****
Grupa: Użytkownik
Postów: 579
Nr użytkownika: 44.491

 
 
post 16/09/2019, 11:49 Quote Post

Podobno germanizacja była szybsza na Mazurach. Warmia była osobnym regionem, przy czym dzieliła się na północną i południową (patrząc od Olsztyna) i w każdej części była inna gwara warmińska.
Wieś, która jest na Mazurach, ale są tam do dziś chałupy warmińskie z drewna, dlatego że żyli tam i Warmiacy:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Nowa_Wieś_(wi...ie_olsztyńskim)
Tak napisał lokalny dziennikarz.
Generalnie chodzi o tereny na Mazurach na południe od Olsztyna.
Zwłaszcza jedna spora gmina, ewidentnie na Mazurach:
http://www.domwarminski.pl/index.php?optio...d=26&Itemid=124
Kapliczki pochodzą z końca XIX i początku XX wieku, tzn. te zabytkowe, bo jest ich znacznie więcej, w wielu wsiach. Jest też w mieście duży kościół z końca XIX wieku, zbudowany jako katolicki ze składek wiernych z Warmii.
Tak, to praktycznie przeciwny przykład, ale inne czasy, rok 1804.

Ten post był edytowany przez Kresowy: 16/09/2019, 16:35
 
User is offline  PMMini Profile Post #6

     
Domen
 

IX ranga
*********
Grupa: Użytkownik
Postów: 7.570
Nr użytkownika: 14.456

 
 
post 16/09/2019, 12:19 Quote Post

^^^
Na Warmii północnej przed germanizacją byli tylko Prusowie, nie Polacy.

Edycja:

Tzn. na północ od Olsztyna Polacy jeszcze byli, ale nie w nadbałtyckiej części Warmii.

Ten post był edytowany przez Domen: 16/09/2019, 14:43
 
User is offline  PMMini Profile Post #7

     
Marek Atyliusz Regulus
 

II ranga
**
Grupa: Użytkownik
Postów: 88
Nr użytkownika: 100.953

Przemek J.
Stopień akademicki: mgr
Zawód: jurysta
 
 
post 16/09/2019, 14:55 Quote Post

QUOTE
Podobno germanizacja była szybsza na Mazurach. Warmia była osobnym regionem, przy czym dzieliła się na północną i południową (patrząc od Olsztyna) i w każdej części była inna gwara warmińska.
Wieś, która jest na Mazurach, ale są tam do dziś chałupy warmińskie z drewna, dlatego że żyli tam i Warmiacy:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Nowa_Wieś_(wi...ie_olsztyńskim)


Ta wieś to chyba nie najlepszy przykład, bo jej historia jest raczej inna niż większości znajdujących się na Warmii wsi. Wioska leżała na Warmii [Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego - "W 1884 r. został tu założony kamień węgielny pod pierwszy ewangelicki kościół wiejski na Warmii"], a jak pisał Władysław Chojnacki: "W 1804 r. założyli Nową Wieś Mazurzy przybyli z okolic Jedwabna (...), wszyscy mówią po polsku i od dziecka uczęszczają jedynie na polskie nabożeństwa" [Zbory polsko-ewangelickie w XVI-XX w., str 367]. Po koniec XIX w. powstała tu nawet parafia ewangelicka (początkowo Jełguń-Nowa Wieś) licząca ok. 1890 r. 800 parafian [650 Polaków i 150 Niemców]. W 1954 r. tutejsza parafia [filiał?] należąca już do kościoła ewangelicko-augsburskiego liczyła 260 wiernych.

Ten post był edytowany przez Marek Atyliusz Regulus: 16/09/2019, 15:10
 
User is offline  PMMini ProfileEmail Poster Post #8

 
2 Użytkowników czyta ten temat (2 Gości i 0 Anonimowych użytkowników)
0 Zarejestrowanych:


Topic Options
Reply to this topicStart new topic

 

 
Copyright © 2003 - 2019 Historycy.org
historycy@historycy.org, tel: 12 346-54-06

Kolokacja serwera, łącza internetowe:
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej