Witaj GOŚCIU ( Zaloguj się | Rejestracja )
 
> Rzeczpospolita Obojga Narodów, koncepcja państwa jednolitego
     
Piegziu
 

Tajny Agent Piegziu
**********
Grupa: Moderatorzy
Postów: 9.037
Nr użytkownika: 48.576

M.A.P.
Zawód: prawnik, japonista
 
 
post 10/06/2011, 21:33 Quote Post

Witam!

Ostatnio spotkałem się w książce Wacława Uruszczaka pt. Historia państwa i prawa polskiego z tezą, na dodatek bardzo przystępnie dowiedzioną, iż Rzeczpospolita była państwem jednolitym. Tego terminu nie należy oczywiście brać nazbyt dosłownie, w dzisiejszym znaczeniu tego słowa, lecz nie mniej burzy to pewną dotychczasową koncepcję struktury terytorialnej kraju polsko-litewskiego po 1569 roku.

Z tego co pamiętam, (a pamiętam bardzo dobrze smile.gif) na zajęciach z historii karmiono nas szczególnie wiedzą dotyczącą unii polsko-litewskich. Nauczyciele, podręczniki oraz innego rodzaju "pomoce dydaktyczne" bardzo wyraźnie pisały/mówiły:

W wyniku unii w Krewie powstała unia personalna między Królestwem Polskim i Wielkim Księstwem Litewskim. (...) Związek dwóch państw przybrał zaś charakter unii realnej w następstwie unii lubelskiej z 1569 roku.

Tymczasem z prawnego punktu widzenia drugie zdanie wydaje się być kompletną bzdurą. W unii realnej państwa zachowują swoją odrębność jako podmioty prawa międzynarodowego, jak tez posiadają własne lokalne władze ustawodawcze, sądowe i wykonawcze. Łączy je natomiast urząd głowy państwa. Jako klasyczny przykład takiej formy terytorialnej dwóch państw prof. Wacław Uruszczak podaje Austro-Węgry od 1867 roku.

Rzeczpospolita połączyła się zaś w jedno państwo. Egzekutywa skupiła się w osobie tego samego władcy (króla), władza ustawodawcza należała do wspólnego sejmu. Jedynie władza sądownicza zachowała swoją odrębność na postawie III statutu litewskiego. Jak na tamte czasy należy także uwzględnić partykularyzm prawny jak i inne zwyczaje w różnych krańcach RoNu.

Wielkie Księstwo Litewskie de facto i de iure stało się prowincją Rzeczpospolitej Obojga Narodów, wykluczając także koncepcję formy federacyjnej takiego państwa.

Czy w związku z tym jesteśmy karmieni nieprawdą od najmłodszych lat?
Co o tym sądzicie?

Ten post był edytowany przez Piegziu: 10/06/2011, 21:36
 
User is offline  PMMini Profile Post #1


 
Reply to this topicStart new topicStart Poll

Odpowiedzi
     
Napoleon7
 

VIII ranga
********
Grupa: Użytkownik
Postów: 3.776
Nr użytkownika: 58.281

 
 
post 8/09/2014, 8:11 Quote Post

CODE
Ówcześni Litwini byli Polakami na równi z Koroniarzami ? Co za nonsens.

Niekoniecznie. Przynajmniej w przypadku szlachty, która szlachectwo ceniła przede wszystkim.
A polonizacja szlachty litewskiej, jak zapewne przyznasz, postepowała po unii szybko. Więc za Zygmunta Augusta poczucie tej odrębności mogło być, ale wiek-dwa później już niekoniecznie.
Oczywiście jakies poczucie odrebności było, bo Litwa to Litwa a Korona to Korona. Ale byłbym bardzo ostrożny z jednoznacznym stwierdzaniem, że szlachta litewska nie uwazała się za Polaków.
Bo w moim przekonaniu rozmywało się to w pojęciu obywatela Rzeczypospolitej.
 
User is offline  PMMini ProfileEmail Poster Post #2


> Posts in this topic
Piegziu   Rzeczpospolita Obojga Narodów   10/06/2011, 21:33
salvusek   Tezę inkorporacyjną jako pierwszy wysnuł Juliusz B...   10/06/2011, 22:14
Piegziu   Zasada jedności Rzeczpospolitej nie oznaczała, że...   11/06/2011, 10:22
salvusek   Jak wspomina Uruszczak, nie przekreślało to jedna...   11/06/2011, 10:57
Piegziu   Urzędy te były mianowane przez władze/instytucje ...   11/06/2011, 12:25
salvusek   Urzędy te były mianowane przez władze/instytucje c...   11/06/2011, 14:09
Piegziu   Dlatego też osobność urzędów nie jest dowodem na ...   11/06/2011, 15:43
salvusek   Dlatego też osobność urzędów nie jest dowodem na u...   11/06/2011, 19:49
Piegziu   Pozycja króla Rzeczpospolitej na przełomie XVI/XV...   11/06/2011, 21:22
salvusek   Pozycja króla Rzeczpospolitej na przełomie XVI/XVI...   11/06/2011, 23:25
Piegziu   Prawda. Co wcale nie wykluczało tego, iż na przeł...   12/06/2011, 13:27
salvusek   Prawda. Co wcale nie wykluczało tego, iż na przeło...   12/06/2011, 18:10
Skrzetuski   Czołem! Z ciekawością przeczytałem posty prze...   11/06/2011, 7:33
romanróżyński   Jaki parlament ? Coś takiego w Polsce przedrozbio...   11/06/2011, 13:30
Skrzetuski   Hadziacz - 1658, II Perejesław - 1659, Cudnów - ...   11/06/2011, 13:39
Piegziu   Mój błąd. Chodziło mi o planowaną ratyfikację ugo...   11/06/2011, 13:47
Ania121   A czy wtedy w Polsce po prostu nie było monarchii ...   11/06/2011, 15:15
Abdulan   Może odejde lekko od tematu rozmowy, ale dyskusja ...   3/08/2011, 20:32
Piegziu   Ja bym powiedział, że Rzeczpospolita Polska wg pr...   16/08/2011, 12:07
Abdulan   Problem w tym, że w Akcie Zaręczenia Obojga Narodó...   21/08/2011, 22:19
Ossee   K3M znosiła (większość) odrębności WXL - a nie sam...   22/08/2011, 0:06
Abdulan   Oczywiście, państwo nadal było wielonarodowe i pos...   22/08/2011, 10:57
wojtek k.   Otóż nie. Po prostu Polska (czy też Rzeczpospoli...   6/08/2014, 10:35
Ossee   a potocznie przyjęto nazwę RON Kiedy istniała I ...   22/08/2011, 12:46
Abdulan   Wiem o tym... Przecież tak nazywał to państwo Pawe...   22/08/2011, 13:00
salvusek   teraz dawnego nazewnictwa, staram się znaleźć pods...   22/08/2011, 19:35
indigo   Wszystkim zainteresowanym polecam książkę "Fu...   22/08/2011, 19:41
Abdulan   O i to są odpowiedzi jakich oczekiwałem. Wielkie d...   22/08/2011, 20:09
Ossee   Czyli krótko mówiąc, nazwa Rzeczpospolita Polska p...   22/08/2011, 21:38
Abdulan   Oczywiście to mam na myśli, co zresztą wyraziłem j...   22/08/2011, 21:53
indigo   Źródła poproszę.   6/08/2014, 16:25
arturus.miłośnik historii   Ówcześni Litwini byli Polakami na równi z Koroniar...   15/08/2014, 16:38
Ulfberht   Wydaje mi się,że nie ważne czy ktoś był Polak czy...   30/08/2014, 7:29

 
1 Użytkowników czyta ten temat (1 Gości i 0 Anonimowych użytkowników)
0 Zarejestrowanych:


Topic Options
Reply to this topicStart new topic

 

 
Copyright © 2003 - 2019 Historycy.org
historycy@historycy.org, tel: 12 346-54-06

Kolokacja serwera, łącza internetowe:
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej