Drukowana wersja tematu

Kliknij tu, aby zobaczyć temat w orginalnym formacie

historycy.org _ Wojna starożytna _ Chi Rho na tarczach

Napisany przez: Sapiens 19/12/2017, 15:06

Witam
chciałem zapytać o powszechność malowania znaku Chi Rho na tarczach rzymskich żołnierz w okresie 312-476 n.e. Jak było z powszechnością jego występowania? Pierwszy podany przez moją osobę rok związany jest z bitwą na Moście Mulwijskim podczas której wojska Konstantyna miały posiadać na tarczach namalowany ten znak, czy faktycznie był to Chi Rho czy znak solarny to już osobna kwestia. Kojarzy ktoś może źródło ikonograficzne z tego czasu (podany wcześniej przedział czasowy) na którym widać chrześcijański znak na tarczy? Dobrze takie przedstawienie kojarzę z mozaiki w Bazylice św. Witalisa w Rawennie, tylko że to już ilustracja z VI wieku. Może to zwyczaj rozpowszechniony dopiero w Cesarstwie Wschodnio-Rzymskim po upadku Zachodniego? Z dostępnych w internecie przedstawień Notitia Dignitatum nie widać by jakakolwiek tarcza miała na sobie Chi Rho. Czy kwestia malowania tego znaku mogła być uzależniona od trzymające tarcze?

Napisany przez: Sapiens 21/03/2019, 11:13

Nikogo nie zainteresował ten temat, sam trochę pod tym kątem szukałem, nie znalazłem wiele, bo tylko np. Missorium Teodozjusza, ale dochodzę do wniosku że Chi Rho nie występował na tarczach przed upadkiem Cesarstwa Rzymskiego Zachodu.

Napisany przez: szapur II 21/03/2019, 19:08

Missorium Teodozjusza to jednak czasy przed upadkiem Cesarstwa. Tam gdzieś na tarczy jest jakieś przedstawienie Chi-rho? Kojarzę akurat missorium z czasów Konstancjusza II, tam zdecydowanie na tarczy gwardzisty cesarskiego widnieje interesujący nas tu symbol.
ND nie jest najszczęśliwiej dobranym przekazem pod kątem śledzenia użycia chi-rho, bo przedstawia akurat oznaczenia tarcz w ramach poszczególnych jednostek armii, wspominanych w zestawieniu, przy czym nie pamiętam, jak było z kompletnością, tj. czy graficznie dotarły do nas insygnia wszystkich jednostek wymienianych w notitia.

Napisany przez: Sapiens 22/03/2019, 11:40

Missorium Teodozjusza - chodziło mi oczywiście (czego nie uściśliłem) że jest to źródło z epoki które potwierdza brak owego znaku na tarczach. Czasy Teodozjusza Wielkiego to już okres utrwalonego chrześcijaństwa wśród najwyższej władzy, więc raczej można było się spodziewać ekspozycji symboli chrześcijańskich zwłaszcza w otoczeniu władcy.

Missorium z czasów Konstancjusz II - chodzi o to przedstawienie cesarza konno w otoczeniu pieszego (faktycznie ma jakby Chi-Rho na tarczy) i anioła? (Wiktorii?). Można znaleźć w google grafice wpisując "The Missorium of Kerch".

No proszę nareszcie doczekałem się osoby adekwatnej (dobrze że jest jeszcze jakiś aktywny starożytnik na forum) do tej tematyki która oświetliła mi trochę sprawę symboliki na tarczach. Dziękuje! smile.gif

Na przedstawieniu Stylicho, na jego tarczy również brak jest chrześcijańskiego symbolu. Jaka jest twoja opinia Szapurze II na temat powszechności występowania symbolu Chi-Rho na tarczach rzymskich do roku 476 n.e.?

Napisany przez: szapur II 28/03/2019, 23:14

Już sam przekazy, które dostarczają informacji o okolicznościach wprowadzenia interesującego nas znaku, świadczą raczej o ograniczonym użyciu tego symbolu, jeśli chodzi o tarcze. Nie cała armia Konstantyna, tylko co najwyżej ci, którzy znajdowali się pod jego wodzą w kampanii przeciw Maksencjuszowi, walczyli w bitwie na przedpolach Rzymu. Na dodatek to nie jest jedyna wersja. Otóż wg Laktancjusza, DMP znak chi- rho Konstantyn kazał umieścić na tarczach swoich żołnierzy przed bitwą przy Moście Mulwijskim. U Euzebiusza, Vita Constantini I, 28-31, Konstantyn, po tym jak w cudownym widzeniu ujrzał znak w kształcie krzyża, kazał sporządzić w tym kształcie chorągiew, właśnie to słynne labarum, na której znajdował się m.in. interesujący nas monogram.

Chi-Rho jak dla mnie w ikonografii wieku IV jest częstsze właśnie na labarum, co prawda przedstawienia namonetne tego sztandaru to dopiero mennictwo Konstancjusza II i późniejsze. Najwcześniejsze przedstawienie interesującego nas symbolu to słynny medalion Konstantyna z 315 r., monogram przedstawiono na hełmie cesarza.


© Historycy.org - historia to nasza pasja (http://www.historycy.org)